Kỷ nguyên Pep Guardiola tại Man City cuối cùng cũng sắp khép lại. Sau một thập kỷ định hình Premier League và mang về 20 danh hiệu, Guardiola chuẩn bị rời Etihad, để lại khoảng trống gần như không thể lấp đầy.

Maresca (phải) mang nhiều nét rất giống Guardiola

Người được chọn để kế nhiệm ông nhiều khả năng sẽ là Enzo Maresca - một HLV trẻ trung, ám ảnh chiến thuật và mang đậm dấu ấn "trường phái Guardiola". Nhưng nếu nghĩ Man City đơn giản chỉ đang thay một Guardiola phiên bản khác, mọi chuyện có lẽ sẽ không dễ như vậy.

Maresca giống Guardiola ở nhiều điểm: cùng trưởng thành từ môi trường bóng đá kiểm soát, cùng đặt nặng cấu trúc vị trí và cùng việc cực kỳ cầu toàn trong cách xây dựng đội bóng. Thậm chí, hai người còn có ngoại hình và độ tuổi khá tương đồng khi tiếp quản Man City.

Tuy nhiên, Maresca vẫn là Maresca.

Ông không có sự lập dị, dí dỏm hay vẻ cuốn hút đặc biệt của Guardiola. Thay vào đó, HLV người Italia nghiêm túc, cứng rắn và đôi khi khá nóng nảy. Với ông, bóng đá là thứ cần được kiểm soát tới từng chi tiết nhỏ nhất.

Dù vậy, nếu có một HLV hiểu Man City hiện đại hoạt động ra sao ngoài Mikel Arteta, đó chính là Maresca. Ông từng dẫn dắt đội trẻ Man City vô địch Premier League 2, rồi trở lại Etihad làm trợ lý cho Guardiola ở mùa giải ăn ba lịch sử 2022/23. Không nhiều HLV hiểu cấu trúc nội bộ, văn hóa và cách vận hành của Man City rõ như Maresca.

Điều đó khiến quá trình tái hòa nhập của ông gần như sẽ diễn ra rất nhanh, bất chấp việc đội hình lẫn bộ máy lãnh đạo CLB đã thay đổi đáng kể vài năm gần đây. Thế nhưng, Guardiola không phải ảnh hưởng lớn duy nhất trong sự nghiệp Maresca.

Nhân vật ông gọi là "người cha nghề nghiệp" thực ra là Manuel Pellegrini, HLV từng dẫn dắt Maresca tại Malaga rồi kéo ông về làm trợ lý ở West Ham. Và dấu ấn của Pellegrini có lẽ cũng sẽ xuất hiện rõ trong phiên bản Man City mới.

Maresca đã giành chức vô địch Premier League 2 cùng đội trẻ Man City năm 2021

Tại Chelsea, Maresca từng áp dụng hệ thống phòng ngự khá đặc trưng của Pellegrini, đó là hàng thủ giữ vị trí rất cao ngay sát rìa vòng cấm để bẫy việt vị. Cách chơi này đôi lúc hoạt động hiệu quả, song cũng nhiều lần bị khai thác bởi chỉ cần một tình huống xử lý lỗi, khoảng trống phía sau sẽ lộ ra cực lớn.

Khi có bóng, Maresca muốn đội bóng kiểm soát thế trận bằng cấu trúc vị trí cực kỳ chặt chẽ. Hệ thống 4-2-3-1 của ông thường chuyển thành dạng 3-4-3 hoặc 3-2-2-3 khi triển khai bóng - thứ rất quen thuộc với người hâm mộ Man City dưới thời Guardiola.

Điểm nổi bật khác là cách Maresca sử dụng hậu vệ biên bó vào trung lộ. Tại Leicester rồi Chelsea, ông liên tục kéo các hậu vệ như Marc Cucurella, Malo Gusto hay Reece James vào giữa sân để tạo thêm quân số kiểm soát bóng. Điều ấy có thể giúp những cầu thủ như Nico O’Reilly dễ dàng thích nghi, nhưng không phải ai trong đội hình Man City cũng phù hợp hoàn toàn.

Khả năng chơi chân của Gianluigi Donnarumma sẽ bị đặt dấu hỏi lớn dưới thời Maresca, bởi ông yêu cầu thủ môn phải thoát pressing và tham gia luân chuyển bóng liên tục. Erling Haaland cũng không phải mẫu tiền đạo kết nối lối chơi kiểu số 9 mà Maresca thường thích sử dụng.

Một đặc điểm khác của Maresca là sự ám ảnh gần như cực đoan với khâu chuẩn bị chiến thuật. Ông từng tiết lộ đã xem toàn bộ 38 trận của Liverpool trong một tuần để nghiên cứu Jurgen Klopp khi mới bước vào nghề HLV. Trong thời gian ở Chelsea, Maresca thường phân tích tới 8 trận gần nhất của đối thủ trước mỗi vòng đấu.

Sau chiến thắng MU mùa trước, ông thậm chí còn chỉ ra cách Ruben Amorim thay đổi hệ thống pressing khác hoàn toàn bình thường chỉ sau một trận quan sát.

Maresca không phải mẫu HLV có sức hút với truyền thông

Trên sân tập, Maresca nổi tiếng khắt khe tới mức ám ảnh. Ông liên tục chỉnh vị trí đứng, góc di chuyển và từng pha phối hợp nhỏ của cầu thủ. Nhưng đó cũng là điều khiến Man City tin ông phù hợp với môi trường Etihad - nơi nhiều cầu thủ đã quen sống dưới cường độ chiến thuật gần như cực đoan của Guardiola.

Vấn đề lớn nhất của Maresca có lẽ không nằm ở chuyên môn, mà ở tính cách.

Tại Chelsea, ông chưa bao giờ thực sự kết nối được với các cổ động viên. Một phần vì lối chơi kiểm soát bóng nặng tính vị trí bị xem là quá khô cứng. Phần khác vì Maresca không phải mẫu HLV giàu sức hút trước truyền thông. Ông nghiêm túc, lạnh và đôi khi khá dễ nổi nóng.

Trong nội bộ Chelsea, Maresca từng xảy ra căng thẳng với bộ phận y tế vì tranh cãi về thời lượng thi đấu của cầu thủ. Sau chiến thắng trước Everton hồi tháng 12 năm ngoái, ông thậm chí mô tả đó là "48 giờ tồi tệ nhất sự nghiệp" vì cảm thấy không được CLB bảo vệ. Chỉ một tháng sau, ông rời Stamford Bridge.

Điều đó khiến nhiều người đặt dấu hỏi về khả năng chịu áp lực và thích nghi của Maresca ở môi trường đỉnh cao lâu dài. Dù vậy, Man City tin họ khác Chelsea. Man xanh tin cấu trúc ổn định hơn, văn hóa rõ ràng hơn cùng bộ máy vận hành mượt mà hơn sẽ giúp Maresca phát huy hết khả năng. 

Và có lẽ quan trọng nhất: ông sẽ không phải kế nhiệm một đống hỗn loạn, mà là tiếp quản cỗ máy hoàn chỉnh nhất bóng đá Anh suốt một thập kỷ qua từ Guardiola. Đó vừa là lợi thế lớn nhất, vừa là áp lực khủng khiếp nhất dành cho Enzo Maresca.